Page 152 - Demo

150Romantizmi dhe neoklasicizmi ishin dy rryma artistike q%u00eb u zhvilluan prej fundit t%u00eb shekullit XVIII deri n%u00eb mesin e shekullit XIX. K%u00ebto dy rryma, t%u00eb frym%u00ebzuara nga studiuesi gjerman i antikitetit helen Xh. Uinkelman (J. Winckelman), e k%u00ebrkonin subjektin e frym%u00ebzimit te natyra, ndjenja e thell%u00eb ose tek e kaluara e lavdishme e qytet%u00ebrimit greko-romak. Romantizmi, fillesat dhe karakteristikatRomantizmi u p%u00ebrhap n%u00eb Evrop%u00eb n%u00eb fundin e shekullit XVIII me q%u00ebllimin p%u00ebr t%u00eb eliminuar %u00e7do penges%u00eb q%u00eb e largonte artistin nga natyra dhe nga instinkti i tij krijues. N%u00eb em%u00ebr t%u00eb natyr%u00ebs, artist%u00ebt romantik%u00eb frym%u00ebzoheshin nga liria e krijimit, nga dashuria, forca brutale e nj%u00eb beteje, rr%u00ebnojat antike t%u00eb nj%u00eb tempulli, apo %u00e7do subjekt q%u00eb i emociononte. Ata u p%u00ebrqendruan secili n%u00eb tema t%u00eb ndryshme n%u00eb var%u00ebsi t%u00eb interesit personal apo kontekstit historik e social t%u00eb vendit ku jetonin. Piktura N%u00eb Gjermani imazhi i ri romantik e gjeti subjektin te peizazhi. T%u00eb frym%u00ebzuar nga imazhi gotik, artist%u00eb si S. D. Fridrih (C. D. Friedrich) (1774-1840) propozuan nj%u00eb imazh t%u00eb akullt, melankolik e t%u00eb heshtur. N%u00eb Franc%u00eb, arti romantik mori nj%u00eb form%u00eb tjet%u00ebr. Artist%u00ebt francez%u00eb, t%u00eb frym%u00ebzuar dhe nga ngjarjet e revolucionit, soll%u00ebn tablo me frym%u00eb heroike, me figura historike, heronj apo personazhe nga orienti i larg%u00ebt. Artist%u00ebt kryesor%u00eb t%u00eb k%u00ebsaj periudhe ishin E. Delakrua (E. Delacroix) (1798-1863) apo T. Zheriko (Th. Gericault) (1791-1824).Fig. 1. A. D. Ingre, %u201cBanjo turke%u201d, 1862 Fig. 2. Eugjen Delakrua, \Fig. 3. C. D. Friedric, \Fig. 5. J. L. Th. Xheriko, \1818-1819Fig. 4. Eugjene Delakrua, \ n%u00eb rr%u00ebnojat e Misolongjit\ROMANTIZMI DHE ARTI NEOKLASIK21